Salinomycyna. Niedościgniona w walce z nowotworem.

salinomycynaSalinomycyna jest antybiotykiem przeciw drobnoustrojowym i kokoidalnym. Kiedy w roku 2009 Gupta i jego koledzy wykazali, że salinomycyna zabija wybiórczo nowotworowe komórki macierzyste (CSC) piersi, było to wielką niespodzianką. W czasopiśmie naukowym “CELLO” opublikowano wówczas przełomowy wynik badań udowadniający, że salinomycyna może być skuteczna w zabijaniu komórek macierzystych raka (CSC), populacji komórek rakowych, która jest odpowiedzialna za oporność chemiczną i przerzuty. Chociaż badanie było skoncentrowane na raku piersi, salinomycyna zadziała w taki sam sposób w przypadku większości nowotworów nabłonkowych.

Komórki macierzyste raka (CSC – Cancer Steem Cells) stanowią subpopulację komórek nowotworowych, które posiadają zdolność samoodnawiania i inicjacji nowotworu oraz zdolność do wywoływania heterogennych linii komórkowych złośliwych komórek, które zawierają nowotwór. CSC posiadają wiele wewnętrznych mechanizmów oporności na leki chemioterapeutyczne, pozwalających im przeżyć standardowe terapie przeciwnowotworowe i zainicjować nawrót i przerzut raka. Okazało się, że salinomycyna zabija CSC różnych typów ludzkich nowotworów, najprawdopodobniej przez zakłócanie transporterów ABC (białek posiadających kasetę wiążącą adenozyno-5′-trifosforan (ATP) – od ang. ATP-binding cassette transporter) – aktywowanie Wnt/β-cateniny ponadto szlaków sygnałowych PI3K/Akt/mTOR , procesów embriogenicznych (EMT), szlaku sygnałowego Wnt / β-katenina i innych szlaków CSC. Salinomycyna jest w stanie skutecznie eliminować CSC i wywoływać częściową kliniczną regresję ciężko leczonych i opornych na leczenie nowotworów. Zdolność salinomycyny do zabijania zarówno CSC, jak i opornych na leczenie komórek rakowych można określić jako epicki i skuteczny.

 

salinomycyna

Rak trzustki.

Salinomycyna hamuje wzrost raka trzustki i migrację komórek rakowych poprzez zakłócenie integralności włókien aktynowych.  Rak trzustki (PDAC) charakteryzuje się agresywnym wzrostem, wczesnymi przerzutami i wysoką opornością na chemioterapię. Salinomycyna jest obiecującym związkiem, który eliminuje rakowe komórki macierzyste i hamuje migrację komórek rakowych. Po przebadaniu skuteczności salinomycyny przeciwko PDAC in vivo i wyjaśniono mechanizm hamowania wzrostu PDAC. Leczenie salinomycyną było dobrze tolerowane przez myszy i znacznie zmniejszało wzrost nowotworu po 19 dniach w porównaniu z grupą kontrolną (każdy n = 16). Salinomycyna zdecydowani utrudniała przerzuty do wątroby i otrzewnej. Oprócz znanych efektów cytotoksycznych związanych z komórkami macierzystymi salinomycyna umiarkowanie indukowała apoptozę i opóźniała proliferację, a co bardzo istotne silnie hamowała migrację komórek rakowych, której towarzyszyła znaczna utrata włókien stresu aktynowego po 6-9 godzinach. Salomycyna wyciszyła aktywność RhoA, a utrata włókien stresowych mogła zostać odwrócona poprzez aktywację Rho. Podsumowując, salinomycyna jest skutecznym i obiecującym związkiem przeciwko PDAC. Oprócz znanych efektów cytotoksycznych związanych z komórkami macierzystymi, salinomycyna blokuje migrację komórek rakowych przez zakłócanie integralności włókien stresowych i wpływa na wzajemną równowagę Rho-GTPazy.